Zakupy na święta– 15 zasad, jak nie splajtować i nie popaść w długi

Zaczęło się. Wielka przedświąteczna gorączka zakupowa z całym swoim opasłym przemysłem reklamowym zawładnęła światem i naszymi portfelami. Jak przygotować się do świątecznego wydatkowania, żeby nie kupować impulsywnie i nie wpaść w spiralę zadłużenia?

Mamy dla Was 15 praktycznych wskazówek, które pozwolą Wam w tym czasie racjonalnie zarządzić swoim budżetem i spacyfikować skłonność do „zastaw się a postaw się”.

#1 Zrób plan wydatków – nie zostawiaj sobie miejsca na spontaniczność

Zaplanuj wszystkie wydatki, jakie Cię w tym okresie czekają. Zdyscyplinuj się i nie popadaj w rozrzutność. Staraj się unikać działania pod wpływem impulsu i nie wykraczaj poza listę zakupów  – kupuj dokładnie to i w takiej ilości, jak zaplanowałeś. Podziel zakupy na:

  • prezenty;
  • zakupy spożywcze;
  • opłaty za bilety czy paliwo;
  • dodatkowe koszty (typu środki czystości, ozdoby świąteczne).

#2 Określ budżet

Policz, ile możesz przeznaczyć na każdą z tych kategorii. Uwzględnij także wydatki, które będziesz musiał pokryć zaraz po świętach (np. ubezpieczenie samochodu / mieszkania, ferie dziecka). Skoryguj swój świąteczny budżet o te koszty. Zastanów się, czy nie zredukować wydatków na jedzenie – czy na pewno to wszystko przejecie?

#3 Podziel listę zakupów na hurtowe i lokalne

Prześledź oferty gazetek promocyjnych, postaraj się jak najwięcej rzeczy kupić tam, gdzie jest najtaniej. Do zaopatrzenia lokalnie (np. osiedlowe delikatesy) pozostaw tylko te produkty, które wymagają bieżącego uzupełniania (np. pieczywo).

#4 Uważaj na „2 w cenie 1” i superokazje

Ceny promocyjne mogą być tylko pozornie niższe. Bądź odporny na oferty „drugi gratis” – w ten sposób kupisz więcej, niż rzeczywiście potrzebujesz. Zweryfikuj, czy obniżona cena na półce pokrywa się z przypisaną do kodu kreskowego produktu.

#5 Nie kupuj kartami kredytowymi

Nie używaj karty kredytowej jako głównego środka płatniczego – ciężej będzie Ci kontrolować wydatki. Podejmuj się finansowania kartą tylko wtedy, jeśli wiesz, że możesz spłacić całość zadłużenia przed upływem okresu bez odsetkowego (zwykle ok. 55 dni).

#6 Płać gotówką

Jeśli obawiasz się o swoją samodyscyplinę w trzymaniu się planu wydatków, zrezygnuj z płatności bezgotówkowej. Masz większą świadomość kosztów i kontrolę nad budżetem, jeśli płacisz w gotówce. Aby uniknąć przekroczenia limitu, który założyłeś na poszczególne wydatki, spróbuj pójść na zakupy z odliczoną na nie kwotą w portfelu.

#7 Korzystaj z money-backów 

Jeśli Twój bank oferuje money-backi lub zniżki za transakcje opłacane bezgotówkowo, płać kartą. Uzyskasz w ten sposób jakąś oszczędność.

 #8 Unikaj kupowania na kredyt

Pamiętaj, kredyt przyzwyczaja do kupowania, na które chcesz, a nie możesz sobie pozwolić. Czy naprawdę musisz zadłużać się na świąteczne wydatki, czy stać Cię na to? Każdy kredyt to dodatkowe obciążenie finansowe. Twoja sytuacja materialna może nie zawsze być tak stabilna, jak w momencie zaciągnięcia zobowiązania, a jego obsługa w przyszłości przy tymczasowym/ długotrwałym spadku wynagrodzenia albo dodatkowych wydatkach może okazać się zbyt dużym obciążeniem, którego nie będziesz w stanie terminowo spłacać. Zrób wszystko, żeby uniknąć kredytu – jeśli uważasz, że stać Cię na jego spłatę, to znaczy, że stać Cię także na zaoszczędzenie na ten cel.

#9 Jeśli musisz się zadłużyć – to jak najmniej i jak najtaniej

Jeśli nie jesteś w stanie z wygenerowanej oszczędności i bieżącego budżetu pokryć świątecznych wydatków, najpierw zastanów się, czy nie możesz ich ograniczyć. Poproś o tymczasowe wsparcie rodzinę/przyjaciół – odejdzie Ci koszt oprocentowania. Jeśli kredyt jest niezbędny i nie masz dostępu do innego finansowania pożycz od banku tylko tyle, ile naprawdę jest konieczne. Resztę uzupełnij z oszczędności, jeśli takie masz.

Zanim weźmiesz:

  • skrupulatnie przeanalizuj swoją sytuację finansowąpodsumuj miesięczne dochody i wydatki, oceń ile bezpiecznie mógłbyś przeznaczyć na spłatę raty.
  • pamiętaj, aby obsługa Twoich zobowiązań kredytowych (in total) nie przekraczała 33% Twojego stałego, miesięcznego dochodu – 50% to już limit alarmowy; w sytuacji dodatkowego, nieprzewidzianego obciążenia może zablokować Twoją wypłacalność.
  • zadłużaj się jak najtaniej – sprawdź średni koszt transakcyjny i ofertowy kredytu na rynku, wejdź na Finarena.pl – jeśli masz już ofertę z banku, wybierz w kalkulatorze ścieżkę “Dostałem ofertę”, wprowadź dane i zobacz, czy nie przepłacisz. Jeśli dopiero szukasz, wybierz w kalkulatorze ścieżkę “Szukam oferty”,  wprowadź rodzaj kredytu, kwotę i okres spłaty i zobacz, jaki jest średni koszt aktualnych ofert na rynku. Pamiętaj, szukaj kredytu z wyprzedzeniem – im bliżej świąt, tym bardziej obniżasz swoje możliwości negocjacyjne i zwiększasz ryzyko przepłacenia (bierzesz pierwszą ofertę z brzegu, byle tylko dostać).
  • porównaj całkowity koszt kredytu, pamiętaj o „ukrytych” kosztach (prowizje, ubezpieczenia, etc)nie sugeruj się nominalnym oprocentowaniem, to tylko kwota netto + prowizja za udzieloną kwotę kredytu. Najlepszym wskaźnikiem sumującym koszt kredytu będzie RRSO (Rzeczywista Roczna Stopa Oprocentowania). Ta miara ułatwi Ci porównanie konkurencyjności ofert.
  • uważaj na kredyty ratalne fakt, że spłaty mogą być bezodsetkowe, nie oznacza, że nie ma żadnych dodatkowych kosztów (obowiązkowe ubezpieczenie, karta kredytowa, etc);
  • wystrzegaj się transakcji wiązanych – nie zaciągaj długu, który wymaga jednocześnie zakupu dodatkowych produktów (typu karta kredytowa); jeśli nie możesz uniknąć „dodatków” negocjuj koszt ich utrzymania – prowizja nie powinna przekroczyć 5%!
  • spłać dług przed następnymi świętami nie wydłużaj okresu kredytowania, im dłużej spłacasz, tym więcej odsetek Cię to kosztuje.
  • zaplanuj z jakich źródeł będziesz spłacał zobowiązanie – czy Twój dochód jest regularny, czy nie ulegnie zmianie w najbliższym czasie, czy masz jakieś oszczędności na wypadek utraty pracy lub obniżenia wynagrodzenia?

#10 Sprawdź koszt rat 0%

Zdarzają się raty zero procent bez pułapek (wówczas koszt oprocentowania jest już ujęty w cenie produktu), ale częściej w sklepie okazuje się, że raty w opcji „za zero” są dostępne tylko na trudnych do spełnienia warunkach (np. trzeba spłacić je w ciągu sześciu miesięcy lub kupić towar w opcji z ubezpieczeniem). Raty mogą być też obciążone prowizją albo razem z nimi bank obowiązkowo wciśnie ci kartę kredytową, której musisz używać albo będziesz płacił prowizję za jej posiadanie.

#11 Pierwsza pożyczka gratis?

Nie zaciągaj chwilówek. Szybko, na dowód, bez BIK i z obniżonymi wymaganiami zdolności kredytowej – te “udogodnienia” kosztują. Firmy pożyczkowe stosują RRSO sięgające nawet 100% wartości pożyczki, co oznacza, że tą drogą zadłużysz się kilkukrotnie drożej.  Czy naprawdę stać Cię na taki koszt? Nawet jeśli firma oferuje pierwszą pożyczkę bez kosztów – wystrzegaj się takiego długu. Pamiętaj, że jest on udzielany najczęściej na okres 30 lub 60 dni, jeśli nie będziesz w stanie spłacić jej w terminie, koszt wydłużenia kredytowania może wynieść do 20 proc. niespłaconej kwoty miesięcznie, a opłaty windykacyjne nawet kilkuset złotych w skali miesiąca.

#12 Unikaj zakupów last minute

Nie odkładaj tego na ostatnią chwilę. Kupowanie pod presją czasu i w tłumach gorączkowo przeciskających się przez galerie handlowe, nie służy szukaniu okazji. Nie tylko wydasz więcej niż zaplanowałeś, ale często też nie na to, czego poszukiwałeś albo naprawdę potrzebujesz.

#13 Porównaj ceny online – kupuj w internecie

Dodatkowym walorem planowania zakupów z wyprzedzeniem jest możliwość zrealizowania ich w sieci po konkurencyjnej cenie. W tym celu możesz skorzystać z porównywarek cen. Zanim jednak zamówisz coś w sieci, sprawdź koszt dostawy – porównaj z cenami przy zakupie stacjonarnym i zobacz, czy na tym rzeczywiście oszczędzasz. Jeśli kupujesz na portalach aukcyjnych, sprawdź najpierw opinie o danym oferencie. Bądź uważny, jeśli nie możesz zweryfikować wiarygodności kontrahenta (brak historii transakcji, opinii), poszukaj innej oferty. Na Allegro np. możesz rozłożyć zakup na raty 0% oferowane przez PayU (warunek – bank finansujący musi przyznać ci zdolność kredytową).

#14 Szukaj okazji i przy większych zakupach negocjuj

Bądź czujny i podchodź do wszelkich obniżek cen i gratisów z ograniczonym zaufaniem. Czy rzeczywiście te 20% czegoś więcej jest za darmo? A jeśli za to dopłacasz, to czy w relacji do wyjściowego kosztu produktu to rzeczywiście opłacalny ruch? Pamiętaj, jeśli czegoś nie potrzebujesz, nie kupuj więcej tylko dlatego, że jest „w promocji” – być może tego x więcej nie zdążysz skonsumować/zużyć przed upływem terminu ważności.

#15 DYI – zrób to sam!

Jeśli masz jakieś talenty manualne, spróbuj je wykorzystać do samodzielnego przygotowania upominków. Może zająć to więcej czasu niż kupno czegoś z półki sklepowej, ale zapłacisz za to mniej przynajmniej o koszt wykonania.

Trzymamy kciuki za Waszą finansową dyscyplinę i możliwie jak najmniejsze spustoszenie portfela. A na zakupach – dużo rabatów i cash-backów. Ho, ho, ho 😉

No Comments

Click on a tab to select how you'd like to leave your comment

Post A Comment

*